GELECEĞİN POPÜLER BÖLÜMLERİ; MESLEKLERİ

Değişimin bile hızla değiştiği günümüzde, yaşam tarzımızın kilit noktasındaki meslek seçimimiz çok daha ciddi bir öneme sahip.  Bilişim sistemlerinin  bundan 10 yıl öncesine kadar çok daha fazla hayatımızın içinde olduğu, küresel ekonominin domino etkisiyle birbirine eklemlenmiş dünya düzeni, hiçbir sınır tanımayan insan zekası ve hırsıyla bugün artık çok daha  farklı bir dünyadan söz ediyor olsak da bu değişimlerin de çok kısa zamanda eskiyeceği de su götürmez bir olgu. Bütün bu gerçekler orta yerde dururken öğrencilerin hedeflerini doğru tespit etmeleri ve meslek seçimlerinde daha dikkatli olmaları gerekmekte.  Bunu bariz 3 örnekle açıklayabiliriz. Bundan 10 hatta 20 yıl öncesinde de popüler olan Tıp bölümü hala ve daha fazla bu popülerliğini korurken son birkaç yıldır Fizik bölümünde alabildiğine bir kan kaybı yaşanmakta. Ulusal çaptaki iş piyasasında Fizik bölümü mezunlarının iş bulamamaları bu bölümü daha az popüler hale getirirken üniversitelerin Fizik Bölümleri çok az öğrenci bulabilmekte ve kontenjanların önemli bir kısmı boş kalırken taban puanları diğer bölümlere göre çok düşük olmaktadır. Diğer yandan birkaç yıl öncesine kadar yaşamımızda olmayan Mekatronik gibi bir alan hızla popüler hale gelmektedir. Makine, elektronik, yazılım ve kontrol gibi birkaç sistemin bir araya gelmesinden oluşan bu alan piyasada aranan niteliklerde bir eğitim vermesi ve birkaç alanda birden öğrenci yetiştirmesi nedeniyle cazip hale gelmektedir.

Bölüm veya meslek seçiminde önemli bir durum da bölümler ile puanlar arasındaki dengedir. Şu bir gerçek ki  genellikle yüksek puanlı bölümler  genellikle popüler alanlardır. Kuşkusuz çok yeni olan bölümler bu durumun istisnası olsa da başarılı olan öğrenciler iş garantisi ve kazancı yüksek olan bu bölümleri tercih ederlerken dolayısıyla bu bölümlerin puanlarını da yüksek tutmaktadırlar.

YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ

Yönetim ve Bilişim Sistemleri Uzmanları  bilgisayar sistemleri yolu ile elde edilen bilgileri yönetim ve işletme alanlarındaki sorunların çözümüne uygulayabilen kişilerdir. Bartın, Beykent, Başkent, Boğaziçi, Cumhuriyet, Mehmet Akif Ersoy, Yeditepe ve Kıbrıs Üniversitelerinde bulunan bu bölüm hali hazırda TM1 puanı ile öğrenci almaktadır. mezunlar çeşitli işletmeler ve resmi kuruluşların bilgi işlem merkezlerinde, sistem geliştirme birimlerinde, proje geliştirme bölümlerinde, yazılım şirketlerinde ve danışmanlık bürolarında çalışmakta;  Sistem Analisti ve Tasarımcısı, Programcı, Proje Yöneticisi, IT uzmanı, Satış ve Pazarlama Yetkilisi, İnsan Kaynakları Uzmanı gibi pozisyonlarda bulunmaktadırlar.Bu meslekteki kişilere gittikçe artan bir talep olmasına karşın, ülkemizde bu mesleğe sahip kişilerin sayısı da oldukça azdır. Bu sahada işgücü açığı olduğu Devlet Planlama Teşkilatı raporunda da belirtilmiştir. Bu nedenle iş bulma olanakları çok yüksektir.

FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON

Yaralanma, hastalık, özür, hareket sistemi bozuklukları ve sağlıkla ilgili diğer durumlardan kaynaklanan ağrı ve fonksiyon bozukluklarında; hekimin tanısına göre, fizyoterapi ve rehabilitasyona yönelik ölçme ve değerlendirme yaparak bunların ışığında tedavi programının uygulanmasıdır. Uygulayan kişiye Fizyoterapist denir. Fizyoterapist olmak için YGS 2 puanı ile Sağlık Yüksek Okullarını veya MF 3 puanı ile Sağlık Bilimleri Fakültelerini kazanmak gereklidir. Fizyoterapistler devlet hastanelerinde, özel hastanelerde, Sağlık Bakanlığı, Sosyal Sigortalar Kurumu, belediye ve üniversite araştırma hastanelerinde, rehabilitasyon merkezlerinde, özel kliniklerde, spor kulüplerinde, huzurevlerinde, engelli bireylerin eğitimi alanlarında çalışabilirler. İş alanlarının çeşitliliğine rağmen yetişmiş eleman sayısı son derece azdır.

MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ

Mekatronik Mühendisi  hertürlü karmaşık tasarım gerektiren mekanik, elektrik, elektronik ve optik bileşenlerden oluşan, elektronik alet ve iletişim sistemlerinin,  tasarımını yapan, üretim teknolojilerini geliştiren, sistemler arası ilişki  ve fonksiyonlarını kuran  ve geçerli fiziksel kurallar içinde test eden kişidir. Mekatronik Mühendisliği makine, elektrik-elektronik ve akıllı bilgisayar denetimi gibi mühendislik alanlarının artı değer sağlayan bir biçimde bir araya gelmesiyle ortaya çıkmış  ve son derece hızlı gelişen bir mühendislik dalıdır. Mekatronik Mühendisliği bölümü  MF 4 Puan türü ile öğrenci almaktadır. Mekatronik tasarımı; mekanik sitemlerin kontrolünde sağladığı büyük kolaylıklardan dolayı son yıllarda çok geniş bir uygulama alanı bulmuştur. (Otomotiv, Tıp, Tarım, Bankacılık, Madencilik, Savunma Sanayi üretimi gibi). Günümüzde kontrol sistemlerinin tasarımının genelde mikroişlemci tabanlı kontrol sistemlerine yöneldiği göz önüne alınırsa mekatronik mühendisliğinin önemi kendiliğinden ortaya çıkmaktadır. Mekatronik Mühendislerinin yaptığı mekatronik tasarımlar, elektronik tartı, takometre, taşıtlardaki süspansiyon sistemi, takım tezgahlarının kontrolü gibi hassas ölçümleri gerektiren alanlarda kullanılmaktadır. Yukarıda belirtilen çok yönlü karmaşık bilgi ve kavramlarla donatılmış mekatronik mühendisleri bilgisayarların bütünleştirdiği üretim sistemleriyle iş gören yüksek teknolojili firmalarda, ileri otomasyon ürünlerini geliştiren ve kullanan araştırma merkezlerinde  öncelikle iş bulabilme ayrıcalığına sahiptirler.

Özel Üniversiteler ve MTOK”lara listede yer verilmemiştir

ZİHİNSEL ENGELLİLER ÖĞRETMENLİĞİ

Zihinsel Engelliler Öğretmeni Çalıştığı eğitim kurumunda zihinsel özürlü öğrencilere çeşitli bilgi, beceri ve tutumları kazandırmak üzere eğitim veren kişidir. YGS 4 puan türü ile öğrenci almaktadır. Zihin Engelliler İlköğretim Okullarının 1-8 Sınıf Dersleri, Eğitim ve Uygulama Okullarının 1-8 Sınıf Dersleri, İlköğretim Okullarının Zihin Engelliler Özel Eğitim Sınıfı (1-8 sınıf dersleri), İş Okulu Dersleri,  Gezerek Özel Eğitim Uygulamaları, Rehberlik ve Araştırma Merkezleri Özel Eğitim Alan Uygulamaları, Otistik Çocuklar Eğitim Merkezlerinin 1-8 Sınıfı Dersleri, Otistik Çocuklar İş Eğitim Merkezlerinin Dersleri, Görme ve İşitme Engelliler Alanına Ait Dersler, Erken Çocukluk ve Okul Öncesi Özel Eğitim Merkezi Uygulamaları (Okul Öncesi/anasınıfı öğretmeni veya çocuk gelişimi ve eğitimcisi ile birlikte görev yapar.),  Özel Eğitim Okulları Bünyesinde Okul Öncesi Eğitim Verilen Sınıflardaki Eğitim Uygulamaları (Okul Öncesi / anasınıfı öğretmeni veya çocuk gelişimi ve eğitimcisi ile birlikte görev yapar.), Birden Fazla Yetersizliği Olan ve Yetersizliklerin-den Biri Zihinsel Olan Öğrenciler İçin Açılan Özel Eğitim Sınıflarının 1-8 Sınıf Dersleri (İlköğretim okulu programından farklı bir özel eğitim programı uygulanan sınıflar) derslerine girmektedirler. Rehberlik araştırma merkezlerinde, Sosyal Hizmetler Çocuk Esirgeme Kurumu rehabilitasyon merkezlerinde istihdam edilmektedirler. Tüm öğretmenlik branşları içinde ataması en kolay olan bölümdür.

MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK

Moleküler Biyolog ve Genetikçi Canlı hücre içindeki malzemeleri (DNA, Protein, Enzim vb.), hücre yapısının işlevini ve hücreler arasındaki etkileşimi laboratuar ortamında inceleyerek ortaya çıkaran kişidir. Genellikle Fen Edebiyat Fakülteleri “nde olan ve MF 3 Puan türü ile öğrenci alan bu bölüm mezunları sağlık hizmetleri veren kurum ve kuruluşlarda her türlü tıbbi analizlerin yapılmasında fiilen çalışır. Bunun dışında sağlık hizmeti veren merkezlerin ve kuruluşların tıbbi araştırma yapan, klinik çalışmaları destekleyen ünitelerinde, çevre koruma -kontrol -planlama ile ilgili alanlarda (Biyolojik öneme sahip koruma alanlarındaki biyolojik çeşitliliğin devamının sağlanabilmesi için ekolojik planlama faaliyetlerinde çalışırlar),biyoteknolojik çalışma yapan kurum ve kuruluşlarda biyolojik ürünlerin (Aşı, ilaç hammaddeleri, serum  vb.) üretiminin ve kalite kontrolünün yapılmasında  ve bu tesislerin yönetiminde, ilaç ve hammaddelerin, kozmetik ürünlerin üretim ve kalite kontrol aşamasında,hastalık taşıyan vektör canlıların mücadelesinde,su ürünleri üretim yerlerinde su ürünleri ve su kalitesi ile ilgili araştırma faaliyetlerinde,arıtma tesislerinde artık ve zararlı ürünlerin insan, hayvan ve çevre sağlığına zarar vermeyecek duruma getirmesinde,adli tıp ve kriminoloji laboratuarlarında suçlu belirlenmesinde,tarım, hayvancılık ve sulama alanlarında verimin arttırılması ve doğaya zararlı olabilecek nedenlerin ortadan kaldırılmasına yönelik çalışmalarda (Tarım, Orman, Çevre ve Sağlık bakanlığına bağlı kuruluşlarda görev yapabilirler), bu bölüm mezunları, Türkiye'de yeterli mesleki ve iş alanı düzenlemeleri oluşmadığından genellikle akademik kariyer yaparak (yüksek lisans, doktora vb.) araştırmacı ve eğitmen olarak üniversite bünyesinde kalmaktadır. Ayrıca uluslararası seminer ve akademik eğitim yapmak için burs olanakları oldukça fazladır. Ancak, kişinin bu burslardan faydalanması için eğitim hayatında başarılı olması gereklidir.

PSİKOLOJİ

Psikolog insan ve hayvan davranışlarını, zihinsel süreçlerini, yapı ve süreçlerini, gözlem ve deney gibi bilimsel yöntemleri kullanarak inceleyen, davranış bozukluklarının ve gelişim sorunlarının teşhis ve tedavisi yönünde faaliyetlerde bulunan kişidir. Bugün ülkemizde psikologlar Sağlık Bakanlığına ve üniversitelere bağlı ruh ve sinir hastanelerinde, ruh sağlığı merkezlerinde, kreş ve çocuk bakımevlerinde, huzurevlerinde, çocuk ıslahevleri ve cezaevlerinde psikolog; rehberlik araştırma merkezlerinde okul psikologu olarak görev almaktadırlar. Halen psikologlar için özel ya da resmi endüstri kuruluşlarında çalışma olanağı sınırlıdır. Ancak endüstri geliştikçe ve iyi eleman yetiştikçe bu alanlarda da psikologların iş bulma olanaklarının artacağı söylenebilir. Psikoloji bölümünü bitiren bir kimse, eğitimi sırasında felsefe, sosyoloji gibi alanlarda yeterli düzeyde eğitim görmüş olmak ve öğretmenlik sertifikası almak koşulu ile orta dereceli okullarda felsefe grubu öğretmeni olarak görev alabilirler. Okullarda rehber öğretmen olarak görev alanlar da bulunmaktadır. Halen rehberlik araştırma merkezlerinde okul psikologlarına ve kliniklerde psikologlara gereksinme duyulmaktadır. Mevcut ve açılmakta                 olan üniversitelerin de psikoloji alanında öğretim elemanlarına gereksinmeleri artmaktadır. Bir psikoloji mezununun doyurucu bir iş bulabilmesi için psikolojinin belli bir dalında lisansüstü eğitim görmesi gereklidir. Psikoloji bölümü TM 3 Puan türü ile öğrenci almaktadır.

TIP

Tıp her zaman popüler olan bir alan iken önümüzdeki yıllarda da bu popülerliğini sürdürecek. 6 yıllık meslek eğitiminin uzun ve zor olmasına rağmen mezunların çok kolay iş bulabilmeleri yanında Tıpta Uzmanlık Sınavı´nı kazanmaları halinde uzmanlık alanlarına göre meslekte ilerleme olanağının bulunması Tıp alanına olan ilgiyi canlı tutmaktadır. Günümüzde Fen Bilimleri alanının en popüler bölümüdür; sayısal olarak yüksek oranda öğrenci almalarına rağmen yukarıda sayılan nedenlerden ötürü alanın en yüksek puanlı bölümü durumundadır. MF 3 Puan türü ile öğrenci alan Tıp Fakülteleri aynı zamanda uygulama hastaneleridir.

HUKUK

Her ne kadar yetişmiş insan olarak hukuk alanında birçok kişi olmasına rağmen hukuğun varolan popülaritesinin bur müddet daha devam edeceği kesin. Hukuk mezunları daha ziyade avukatlık, hakim/savcılık ve noterlik yapmaktadırlar. Avukat bireylerin  ve kurumların birbirleriyle ve devletle ilişkilerinde ortaya çıkan anlaşmazlıklarda hukuki bilgisine başvurulan ve bireyleri ilgili yerlerde, özellikle mahkemelerde temsil eden ve haklarını savunan kişidir. Hakim, devlet ile birey arasında veya bireylerin kendi aralarındaki veya iki idare arasındaki anlaşmazlıklar ile kamu düzenini bozan suçlara ilişkin konuları, Anayasaya, Kanunlara ve hukuka uygun olarak inceleyen, vicdani kanaatine göre ve bağımsız olarak karar veren kişidir. Savcı herhangi bir suretle haberdar olduğu suçlara bizzat veya emniyet kuvvetleri yardımıyla el koyup, lehte veya aleyhte tüm delilleri toplayarak olay hakkında kamu davası açıp açmamaya karar veren, açılan kamu davalarında iddia makamını temsil eden, adli görevleri yanında idari görevleri de bulunan kamu görevlisidir. Noter, bireylerin haklarını güvenceye almak ve bu yolla anlaşmazlıkların önlenmesini veya hakça çözülmesini sağlamak için hukuk belgelerini düzenleyen ve onaylayan kişidir.

Stajyer Hakimler 657 Sayılı Devlet Memurları Yasası'na göre, 9. derecenin 1. kademesinden göreve başlarlar. İki yıllık stajdan sonra ilk atamalarında 8. derecenin 1. kademesine atanırlar. Her iki yılda bir derece alırlar. 10 yıl fiilen hakimlikte çalışıp mesleğinde başarılı olanlar sonra 1. Sınıf  Yargıçlığa atanırlar (meslekte başarılı olanlar). 1.Sınıf Yargıçlar sadece büyük şehir merkezlerinde çalışırlar. Savcılar için Çeşitli il ve ilçelerde Cumhuriyet savcısı olarak göreve başlayanlar, daha sonra Cumhuriyet başsavcı vekili, Cumhuriyet başsavcısı, Yargıtay Cumhuriyet savcısı, Danıştay savcısı ve Adalet Bakanlığı merkez kuruluşlarında idari görevlerde bulunabilirler. Hukuk fakültesini bitirenlerden, Hakim, Savcı ya da Avukat unvanını alanlar Noterlik belgesi olmaya engel halleri yoksa Noterlik Belgesini aldıktan sonra Noterliklere atanma hakkını kazanırlar. İstekli olanlar, noter olmak için Adalet Bakanlığı'na başvururlar. Adalet Bakanlığı, boş olan yerleri ilan eder. Kişilerin ataması, böylelikle yapılabilir. İlk atama 3. sınıf noterliğe yapılır. 2. sınıfa atanmak için en az dört yıl 3. sınıf noterlik yapmak gereklidir. Noterin ikinci ve üçüncü sınıfta asgari hizmet süresi 2 yıldır.Noterliğin bir kaynağı da, Hakimlik ve Savcılıktır. Noter yetiştiren ayrı bir okul bulunmamaktadır. Hakim ve Savcılık yapmış olanlar arasından, Noterlik belgesine sahip olanlar istemeleri halinde, noterliğe geçmektedirler.

Hukuk mezunları bağımsız avukat olarak çalışmaları yanında kamu ve özel sektörde kurum haklarını savunmak için kurum avukatlığı da yapabilmektedirler.

Hukuk bölümü TM 2 Puan türü ile öğrenci almaktadır.

Gelecekte bazı  mesleklerin yaşamımızda olacağı öngörüsü varsa da ne kadar gerçekçi olduğunu zaman gösterecek:

İnternet Arkeologluğu; İnternetteki bilgi kirliliği içinde ihtiyacınız olanı bulmanızı sağlayacak bir meslek olacağı tahmin ediliyor.

E İtibar Yöneticiliği: İnternette sizin veya şirketiniz hakkında çıkan olumlu haberleri öne çıkarırken, olumsuzları hapsetmek amacını güden iş alanı

Duygu Tasarımcısı: Nasıl ki rehber öğretmenin yaptığı iş “Öğrenci koçluğu” olduysa; psikologların yaptığı işin de zamanla bu isimle yaşamımıza gireceği öngörülüyor.

Gen Haritacılığı: Genetik Mühendisliğinin alanına giren bu iş kolunun zamanla çok daha önemli olacağı öngörülüyor. Özellikle tıpta bu tarz çalışmaların hastalıkların tedavisinde başarıyı arttıracağı düşünülüyor.

İklim Değiştirme Uzmanları: Meteorolojik olayların günümüzde artık yaşamımızı etkilemesi çok daha belirgin bir halde. Devlet Meteoroloji İşlerinin resmi sayfası en çok girilen resmi kurum sitelerinin başında (ÖSYM”nin bile önünde).